Nieuws

Digitalisering rechtspraak

Eerder dit jaar lieten wij u al weten dat van de digitalisering van de rechtspraak (Kwaliteit en Innovatie rechtspraak) bar weinig was terechtgekomen. Het geraamde kostenplaatje van € 60 miljoen was opgelopen tot € 220 miljoen zonder een definitief product. De Raad voor de Rechtspraak heeft toen laten weten dat in het najaar verder gesproken zou worden over de bijgestelde doelen van de digitalisering.

De Raad voor de Rechtspraak heeft op 15 november 2018 een brief gepubliceerd over de digitalisering in het civiele recht en het bestuursrecht. Vanaf 2019 wordt per zaaksoort gekeken hoe de nieuwe manier van werken kan worden vormgegeven. Dit zal veelal eerst op vrijwillige basis geschieden. Indien de ervaringen positief zijn zal de digitale uitwisseling verder uitgerold moeten worden naar andere gerechten, maar ook dan nog steeds op vrijwillige basis. Uiteindelijk moet het digitale werken voor alle professionele partijen verplicht worden. Burgers blijven de mogelijkheid houden om op papier te procederen.

 Griffierecht

Per kamerbrief, d.d. 15 november 2018, heeft minister Dekker aangekondigd het griffierecht voor lage vorderingen aan te willen passen. Ondernemingen, vooral de kleinere, zouden er door het hoge griffierecht van afzien om met onbetaalde rekening van net boven de € 500,00 naar de rechter te stappen en de toegang tot de rechter zou in het geding komen. Het griffierecht tot vorderingen van € 25.000,00 ziet er momenteel als volgt uit:

*RP = rechtspersoon / NP = natuurlijk persoon / OV = onvermogende

In de kamerbrief werkt minister Dekker een tweetal scenario’s uit die tot de vaststelling van het nieuwe griffierecht kunnen leiden. In het eerste scenario hanteert minister Dekker dezelfde categorieën qua financieel belang als nu het geval is. In het tweede scenario voegt minister Dekker twee extra categorieën toe, zodat er iets meer variatie ontstaat. Schematisch weergegeven ziet dit er als volgt uit:

Variant 1

Variant 2

In beide varianten zien we dat het griffierecht van vorderingen tot € 1.500,00 in ieder geval naar beneden zal gaan. Het griffierecht in variant 2 gaat tot vorderingen van € 5.000,00 naar beneden. Het griffierecht voor vorderingen boven respectievelijk de € 2.500,00 en € 5.000,00 gaat daarentegen omhoog. Minister Dekker heeft in zijn brief aangegeven dat variant twee zijn voorkeur heeft. De wijzigingen staan echter nog niet vast. We kunnen wel al voorzichtig concluderen dat het griffierecht voor vorderingen vanaf € 5.000,00 in ieder geval omhoog zal gaan en dat een verlaging van het griffierecht voor de kleine vorderingen in de rede ligt. We houden u daarom op de hoogte.

Wilt u hier meer over weten? Neem dan contact op met Lennart Hordijk.

Begin dit jaar hebben wij u in ons blog geïnformeerd over de (toen) aankomende Wet bescherming bedrijfsgeheimen (Wbb). Inmiddels is het dan zover, per 23 oktober 2018 is de wet in werking getreden. Een en ander is de implementatie van de Europese Richtlijn 2016/943/EU, met als doel de bescherming van bedrijfsgeheimen binnen de Europese Unie te uniformeren en daarmee grensoverschrijdende innovatie binnen de interne markt te stimuleren.

De wet biedt een specifieke regeling met betrekking tot bedrijfsgeheimen, know how en bedrijfsgevoelige informatie. Dit ontbrak tot op heden in de wetgeving. De houder van een bedrijfsgeheim heeft met de nieuwe wet mogelijkheden om op te treden tegen het onbevoegd verkrijgen, gebruiken en openbaar maken van bedrijfsgeheimen.

 Artikel 1 van de Wbb definieert “bedrijfsgeheim” als volgt:

bedrijfsgeheim: informatie die aan de volgende voorwaarden voldoet:

• zij is geheim in die zin dat zij, in haar geheel dan wel in de juiste samenstelling en ordening van haar bestanddelen, niet algemeen bekend is bij of gemakkelijk toegankelijk is    voor degenen binnen de kringen die zich gewoonlijk bezighouden met dergelijke informatie;
• zij bezit handelswaarde omdat zij geheim is, en
• zij is door degene die daar rechtmatig over beschikt, onderworpen aan redelijke maatregelen, gezien de omstandigheden, om deze geheim te houden.

Enkele acties die bijvoorbeeld door de houder van een bedrijfsgeheim kunnen worden ingesteld: vordering tot staking of verbod, danwel gebruik van een bedrijfsgeheim, een verbod tot produceren of in handel brengen/invoeren van inbreukmakende goederen, beslaglegging op de inbreukmakende goederen of afgifte daarvan, vordering tot vernietiging van documenten, bestanden etc. Tevens kan er een schadevergoeding worden gevorderd van de inbreukmaker die wist of had moeten weten dat hij onrechtmatig een bedrijfsgeheim verkreeg, gebruikte of openbaar maakte.

Tot slot is het niet onbelangrijk om te vermelden dat – indien er sprake is van inbreuk te kwader trouw – ten aanzien van de proceskostenveroordeling de mogelijkheid bestaat voor de rechter om de in het ongelijk gestelde partij te veroordelen in de redelijke en evenredige gerechtskosten en andere kosten die de in het gelijk gestelde partij heeft gemaakt, tenzij de billijkheid zich daartegen verzet. De mogelijkheid tot een volledige proceskostenveroordeling dus, een uitzondering op de gewone regels omtrent proceskostenveroordeling.

Nu de Wet bescherming bedrijfsgeheimen een leemte vult van een onderwerp waar voorheen geen bijzondere wettelijke bepalingen voor bestonden is de verwachting dan ook  dat dit in de komende tijd voldoende stof tot discussies zal opleveren, en daarmee jurisprudentie.

Uiteraard houden wij u van relevante ontwikkelingen op de hoogte.

Op dinsdag 16 oktober 2018 organiseerden wij in samenwerking met Notariskantoor Van der Hammen, een relatiebijeenkomst met als gastspreker Peter Heerschop voor onze cliënten. Dit event stond vooral in het teken van “Goede tijden, slechte tijden in de onderneming”. Het was een zeer gezellige en geslaagde avond!

Naast in de arbeidsovereenkomst overeengekomen arbeidsvoorwaarden, kennen werkgevers in de praktijk hun werknemer extra (financiële) voordelen toe. Gedacht kan worden aan een telefoon, een laptop van de zaak of aan een eindejaarsuitkering. Er ontstaat discussie als de werkgever een einde wil maken aan dat extraatje. De werknemer vindt dat hij er inmiddels recht op heeft en spreekt dan van een verworven recht. De werkgever stelt zich dan vaak op het standpunt dat geen sprake is van een arbeidsvoorwaarde, maar eerder van een “gunst” of een “extraatje”, omdat het daarmee gemoeid gaande voordeel immers berust op coulance of vrijgevigheid, zonder dat daar een aanspraak van de werknemer tegenover staat.

Of er sprake is van een “extraatje” van de werkgever, dan wel van een arbeidsvoorwaarde, dient in de eerste plaats beoordeeld te worden aan de hand van uitleg van de (schriftelijke) arbeidsovereenkomst. Daarnaast kan er sprake zijn van een  “verworven recht”, dat wil zeggen van een situatie waarin de werknemer gedurende enige tijd het “extraatje” heeft gekregen en hij er om die reden gerechtvaardigd op mag vertrouwen dat hij het extraatje ook in de toekomst blijft ontvangen.

 Hoge Raad 22 juni 2018

De lagere rechtspraak was verdeeld. In het arrest van 22 juni 2018 (FNV/Pontmeijer) heeft de Hoge Raad richtlijnen gegeven om te beoordelen wanneer uit de gedragslijn van de werkgever een arbeidsvoorwaarde (en dus een verworven recht) voor de werknemer voortvloeit. De Hoge Raad stelt voorop dat het aankomt op de zin die partijen aan elkaars gedragingen (en in verband daarmee staande verklaringen) hebben toegekend en in de gegeven omstandigheden daaraan redelijkerwijs mochten toekennen. In dat verband zijn de volgende gezichtspunten van belang:

• de inhoud van de gedragslijn;
• de aard van de arbeidsovereenkomst en de positie die de werkgever en de werknemer  jegens elkaar innemen;
• de lengte van de periode gedurende welke de werkgever de desbetreffende gedragslijn heeft gevolgd;
• hetgeen de werkgever en de werknemer in verband met deze gedragslijn jegens elkaar hebben verklaard of juist niet hebben verklaard;
• de aard van de voor- en de nadelen die voor de werkgever en de werknemer uit de gedragslijn voortvloeien en;
• de aard en de omvang van de kring van werknemers jegens wie de gedragslijn is gevolgd.

Het draait dus steeds om de vraag of de werknemer gerechtvaardigde verwachtingen mocht ontlenen aan een bepaalde gedragslijn van de werkgever waarbij de navolgende factoren een rol spelen:

• de lengte van de periode waarover een bepaald voordeel aan de werknemer is verstrekt. Hoe langer deze periode is des te meer vertrouwen gerechtvaardigd kan zijn. Er is echter geen vaste periode te geven die moet zijn verstreken voordat sprake kan zijn van een verworven recht;
• is door de werkgever aan de werknemer meegedeeld dat sprake was van een onverplicht voordeel of dat dat voor de werknemer anderszins kenbaar was. Als dat het geval is, dan zal in het algemeen geen sprake zijn van gerechtvaardigd vertrouwen;
• wat de aard van het extraatje of het genotenvoordeel is. Als het gaat om extraatjes die verband houden met betaling van regulier loon (bijvoorbeeld 100% doorbetaling bij ziekte), dan zal eerder worden aangenomen dat sprake is van een gerechtvaardigd vertrouwen dan bij de betaling van bijvoorbeeld een bonus;
• of het voordeel aan alle werknemers, althans een bepaalde groep van werknemers is toegekend, dan wel aan een individuele werknemer, die daardoor bevoordeeld is ten opzichte van zijn collega’s. In het eerste geval is sneller sprake van gerechtvaardigd vertrouwen dan in het tweede geval.
   

Les voor de praktijk

De Hoge Raad heeft weliswaar gezichtspunten gegeven, maar de uitkomst is en blijft altijd afhankelijk van alle omstandigheden van het geval. Een werkgever doet er echter verstandig aan, als hij voor zoveel mogelijk wil voorkomen dat een werknemer aan een bepaald voordeel rechten kan ontlenen, aan de werknemer telkens schriftelijk mee te delen dat sprake is van een onverplicht voordeel waaraan geen rechten kunnen worden ontleend voor de toekomst.

Voor meer informatie en advies kunt u terecht bij Hans de Haij en Dennis Oud.

Indexatie van de huurprijs van bedrijfsruimte & geliberaliseerde woonruimte met terugwerkende kracht mogelijk?

In de praktijk komt het met enige regelmaat voor dat een verhuurder is vergeten om jaarlijks de huurprijs te indexeren. De vraag doet zich dan al snel voor of dit achteraf nog kan worden hersteld. Naast de misgelopen verhogingen in het verleden werkt het niet indexeren van de huurprijs ook door in de toekomstige huurpenningen. De huurprijs is immers niet verhoogd waardoor er ook in de toekomst nog (een deel van de) huur door de verhuurder wordt misgelopen. Reden voor een verhuurder om hier dus wat aan te willen doen. Het antwoord op de vraag blijkt in de jurisprudentie echter niet eenduidig en is afhankelijk van een aantal factoren.

Zo oordeelde het gerechtshof in haar arrest van 14 maart 2017 dat op een huurder een eigen verantwoordelijkheid rust om de hoogte van de verschuldigde huurprijs in de gaten te houden. De vordering werd beperkt toegewezen omdat een gedeelte van de gevorderde huur termijnen betrof van langer dan 5 jaar geleden en dus waren verjaard. Het gerechtshof Amsterdam had in een eerder arrest gelijkluidend geoordeeld. Opmerking verdient wel dat in beide gevallen er sprake was van een indexeringsclausule op grond waarvan de huurprijs jaarlijks automatisch werd geïndexeerd.

De rechtbank Haarlem oordeelde in haar vonnis van 17 november 2010 daarentegen dat de vordering tot betaling met terugwerkende kracht (2004) van niet betaald geïndexeerde huur onaanvaardbaar was. Er was bij aanvang van de huur niet over indexatie gesproken. Enkel in 1993 was er eenmalig aanspraak gemaakt op indexatie maar vervolgens 17 jaar niet. Huurder mocht er volgens de rechtbank redelijkerwijs vanuit gaan dat verhuurder geen aanspraak zou maken op indexering.

In een vonnis van de rechtbank Overijssel van 13 december 2016 oordeelde de rechtbank eveneens dat het onaanvaardbaar was om na 32 jaar met terugwerkende kracht de huurprijs te indexeren. Dit zou voor huurder immers betekenen dat er een huurachterstand zou bestaan van € 114.362,50 over de laatste vijf jaren (verjaringstermijn) en de maandelijkse huur ineens € 3.100,45 zou bedragen. Een verhoging van ruwweg 700%.

Een laatste voorbeeld kan gevonden worden in een vonnis van de rechtbank’s-Hertogenbosch van 3 mei 2012 waarin de automatische indexering voor het eerst na 17 jaar werd ingeroepen door verhuurder. Huurder had echter een minimum inkomen en ontving huurtoeslag. De verhoging kon niet worden betaald door de huur en de verhoging zou bovendien met zich meebrengen dat de huur boven de huurtoeslaggrens zou komen waardoor hij daarvoor niet meer in aanmerking zou komen. Onder deze omstandigheden was indexering met terugwerkende kracht naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid onaanvaardbaar.

Voornoemde uitspraken zijn slechts voorbeelden, vele uitspraken zijn er op dit onderwerp nog te vinden. De uitspraken illustreren dat in ieder geval gekeken wordt naar de omstandigheden van het specifieke geval waarbij gekeken wordt naar de indexeringsclausule (wordt er automatisch geïndexeerd of niet?), naar een mogelijke verjaringstermijn en naar de gevolgen voor de individuele huurder.

Voor verhuurders betekent dit allereerst dat zij ervoor moeten zorgen dat zij de indexatie niet moeten vergeten. De jurisprudentie biedt weliswaar mogelijkheden om de huur met terugwerkende kracht te indexeren maar dit betreft geen absoluut recht. Afhankelijk van factoren als verjaring en omstandigheden gelegen aan de zijde van de huurder kan een dergelijke vordering (gedeeltelijk) worden afgewezen. Ook huurders moeten op de indexatie bedacht zijn. Op hen rust in beginsel een eigen verantwoordelijkheid om de hoogte van de huurprijs in de gaten te houden.

Bent u huurder of verhuurder en wilt u meer weten over dit onderwerp? Neem dan contact op met Lennart Hordijk.

Zaterdag 8 september jl. was het weer zover, de negende editie van de door Lionsclub Zevenhuizen georganiseerde De Haij & van der Wende Zuidplas Rally. Bijna 70 equipes namen dit jaar deel aan deze mooie rally die vanaf het terrein van La Baraque te Zevenhuizen vertrokken. Met gezonde spanning lazen de deelnemers hun navigators en het routeboek. Ondertussen vergaapte bezoekers zich aan de mooie en bijzondere auto’s die in een rij stonden te wachten om te mogen vertrekken.

De voorzitter van de rallycommissie, Cees van Mullem, sprak over een zeer geslaagde dag en de deelnemers hebben genoten van de mooie rit door het uitgestrekte Groene Hart, naar kasteel Haarzuilens en weer terug naar de parkeerplaats van La Baraque.

Met de opbrengst van de rally komt € 7.500,00 ten gunste aan de Stichting Molenviergang Tweemanspolder, die hiermee de verlichting van de molens aan de Molenviergang kan moderniseren. Aan het einde van de dag nam de gelukkige penningmeester Derek de Vries van de Stichting Molenviergang de cheque in ontvangst. De Molenviergang in de Tweemanspolder te Zevenhuizen bestaat uit vier achter elkaar geschakelde molens welke, gedurende bijna twee eeuwen, gezamenlijk het polderniveau op peil hielden. Van 12 t/m 15 september 2018 zal de Molenviergang ’s avonds weer in de schijnwerpers staan, waarbij op vrijdagavond 14 september a.s. de molens ook draaien. Voor meer informatie zie hun website: Stichting Molenviergang

Namens De Haij & Van der Wende Advocaten willen wij de organisatie, de Skymasters, alle deelnemers en sponsoren bedanken voor een wederom zeer geslaagde rallydag!

Lions Club Zevenhuizen organiseert verschillende activiteiten gedurende het jaar om met de opbrengst goede doelen te ondersteunen, die steeds ook via de website lionsclubzevenhuizen.nl gecommuniceerd worden.